Lagun batek eman zidan katua.
Katu emea.
Begi berdeak zituen. Liluragarriak.
Pozik eraman nuen nirekin etxera, eta lehen egunetan nire alaba izango balitz bezala zaindu nuen: jakirik gozoenak prestatzen nizkion. Eguneko esnea ekartzen nuen azokatik, freskoa edan zezan, eta asteburuetan kaletik goiz erretiratzen nintzen, etxean norbait zain nuenaren aitzakian. Egia zen, katua nire zain egoten baitzen.
Bizimodua erabat aldatu zidan.
Asteak aurrera joana ahala, ordea, kontrolpean sentitzen hasi nintzen. Bazkaria garaiz prestatzen ez banuen, edo etxea txukun mantentzen ez banuen beti egiten nuen topo katuaren begi berdeekin. Nire jarrera gaitzesten zuten begi berdeak.
Okerrena asteburuetan izaten zen. Lehen asteetako euforia pasata azkar berreskuratu nituen betiko ohiturak, eta kalean berandu arte gelditzen nintzen lagunekin. Parrandatik bueltan isilpean sartzen nintzen etxera, katua ez esnatzeko ahaleginetan, baina alferrik zen. Han egoten zen bera, etxeko sarreran nire zain, begi berde haiekin begira. Etxearen isiltasunean begira.
Eta ni, nola ez, errudun sentitzen nintzen, eta gero eta gogorragoa egiten zitzaidan etxera itzultzea.
Horregatik nago oraindik hemen, zurekin hitz egiten, azken zerbeza beharko zukeena eskuan dudala eguna argitzeko zain.
Etxean badudalako norbait zain. Eta beldur naiz.
Begi berde haien beldur.
Begi berdeak (Katua II)
Ipuina
Parkean nagoela ipuin txiki bat bururatu zait.
“Aste honetako mikroipuina listo!” poztu naiz berehala. Azkar ohartu naiz, ordea, etxera itzultzerako ahaztuta izango dudala, nire burua halakoa baita, eta lehenbailehen idaztea erabaki dut.
Beti izaten ditut pare bat boligrafo aldean, baina papera falta zait oraingoan. Haurraren poltsa arakatu dut, baina han ez dago ezer. Inguruko paretak miatu ditut, erabil dezakedan kartel baten bila, baina inoiz baino garbiago dago gure auzoa.
Portal bateko publizitate-postontzira inguratu naiz orduan. Orri solte batzuk daude bertan. Pare bat hartu eta boligrafoa atera dut berehala. Publizitate-orriak satinatuak dira, plastiko modukoa dute azalean eta boligrafoak ez du hor idazten. Bigarren boligrafoarekin ahalegindu naiz orduan. Honek bai, honek idazten du, baina tinta ez da lehortzen. Ez daukat beste boligraforik, ezta beste orririk ere. Arriskatzea erabaki dut ondorioz.
Ipuina amaitu dudanerako orria zikinduta agertzen da, han hemenka tinta zabaldu delako, baina letrak ongi nabaritzen ez diren arren ipuina irakurri daiteke oraindik. Patrikan gorde ditut orriak, iluntzean ordenagailura pasatzeko.
Horixe izan da etxera itzultzean egin dudan lehen gauza. Ordenagailu aurrean eseri, orriak atera eta ipuina garbira pasatzeko prestatu naiz. Baina orrietan ezin da ezer irakurri.
Tinta erabat zabaldu da.
Nire burmuinak arakatu ditut orduan, arratsaldean bururatutako ipuinaren arrastoren bat aurkitu nahian, baina hasi aurretik badakit ahalegina alperrikakoa dela. Nirea arrainen memoriaren parekoa da.
Pantaila hutsari begira gelditu natzaio, hatzak teklatu gainean jarrita.
Aste honetan ere, ez dago mikroipuinik.
Katua
Katu baten bila ibili naiz, baina ez dut aurkitu.
Ez naiz animalia-denda batera joan, nire moduko katua nahi dudalako: katu librea, kalera ohitua dagoena, hezigaitza. Horrelakorik ez da dendatan aurkitzen, kalean baizik.
Alde zaharreko kaletan barrena aritu naiz katu bila, jakina baita herri guztietako alde zaharrak direla katuen gordeleku gogokoenak, baina, hango katuak ohituegiak daude kaleko bizimodura, eta berehala egin didate ihes.
Handik nenbilela txikitan jolas-toki genuen katu-kaleaz oroitu naiz eta ziztu bizian joan naiz bertara hango katuak eskuragarriagoak izango direnaren esperantzan. Baina Katu-kalean etxe berriak egiten ari dira orain, eta katuak goxo bizi dira bertako adreilu eta porlan-zakuen artean etzanda.
Baserrian bizi diren lagunengana jo dut ondoren, baserritarrek beti izaten dituztelako etxean saguak kontrolpean izango dituzten katuak. Nire beharra azaldu diet lagunei, baina barre egin didate, nire xelebrekeria baino ez delakoan.
Ikusten duzu katu bila aritu naizela, gogoz aritu gainera, baina ez dut katurik aurkitu. Horregatik nago oraindik hemen, zurekin hitz egiten, azken zerbeza beharko zukeena eskuan dudala eguna argitzeko zain.
Sikiera katua zain izango banuke etxera itzultzeko arrazoiren bat izango nukelako, baina, horrela, ez daukat etxeratzeko arrazoirik.
Etxean bakardadea baino ez dudalako zain.
Argia
Pasilloaren amaierako gelan argia piztuta zegoen.
Gelako atea ez zegoen erabat itxita, zirrikitu bat ageri zen zabalik eta, handik, gelako argi leunak ihes egiten zuen korridorearen iluntasunean galduz.
Gelako argia piztuta zegoen.
Eta berak ez zuen piztu.
Korridorearen hasieran zegoen, pauso gutxi batzuetara sumatzen zen argi zirrikitu hari begira. Etxean bakarrik zegoen eta, berak, ez zuen gelako argia piztu. Ez zen gelan sartu.
Ez zelako gela hartan sartzen.
Gaixotasun eta saminez betetako oroitzapenak baino ez zituen gordetzen gela hark, hautsez betetako jostailu eta panpina artean. Horregatik ez zen gela hartan sartzen.
Inoiz.
Gelako atea ere itxita egoten zen beti baina, oraingoan, zirrikitu bat zuen zabalik, argiari ihes egiten uzten zion zirrikitua.
Pauso labur batzuk egin zituen aurrera korridorean. Bere burua zalantzan jarri zuen, erotzen hasi ote zen pentsatu zuen oinak poliki mugitzen zituen bitartean. Bazen horretarako garaia, baina ez zitzaion halakorik gertatu. Ez zuen uste behintzat.
Pauso bakoitzak mina eragingo balio bezala mugituz iritsi zen gelaraino. Atearen aurrean gelditzean zirrikitutik ageri zen argiari begiratu zion, itsututa, eta bere barne demonioei aurre egitea erabaki zuen.
Atea bultza eta azken pauso batekin gela barrura sartu zen.
Une horretan itzali zen argia.
Urteurrena (Erronka II)
Irribarretsu piztu dut tartaren kandela bakarra.
—Zer diozu orain? —galdetu diot nire buruari harro—. Erronkari urtebetez eutsi diot!
—Ja! —izan da erantzun zekena—. Ez da denbora kontua, kalitate kontua baizik!
Pospoloa oraindik eskutan dudala nire buruarekin haserretu naiz berriz ere. Posible al da urteurrena ere bakean ezin ospatua?
—Ba kalitatea ez bada, kantitatea behintzat badago —azaldu diot nire buruari—. Urtebetean 42 ipuin argitaratu ditut hemen. Zer diozu horri?
—Zer diodan? —erantzun dut—. Zenbaki horrek ez duela biribiltasunik.
Sututa erronka berria bota diot nire buruari bi aldiz pentsatu gabe:
—Baietz 100 egin!
Esan orduko nire burua barrez sumatu eta tranpan erori naizela ohartu naiz.
Eskizofrenia honek nirekin akabatuko du.
Bakea
Gizona dendan sartu denean irratia piztuta dutela ohartu da.
Betiko ahotsa iritsi zaio bozgorailutik, betiko politikiariaren lelo usatua: “Bakea ez da negoziatzen. Ezin zaio preziorik jarri bakeari”.
Gizonak barre egin du ahopeka.
—Zergatik egiten duzu barre? —galdetu dio dendariak.
—Bakeak baduelako prezioa —erantzun dio gizonak—, eta ez da garestia. Emaidazu Gusanitos pakete bat.
Gizonak mostradore gainean hogeita hamar xentimo utzita Gusanitos paketea luzatu dio ondoan negarrez duen haurrari.
Berehala isildu da.
Bekatua
—Kondoia bekatua da! —oihukatu zuen gizon santuak.
—Baina jauna —erantzun zion besteak—, kontuan izan gaitzak harrapatzeko dagoen arriskua.
—Gaitzak! —oihukatu zion gizon santuak haserre—. Gizakion gaitzik larrienak gure bekatuak dira! Eta kondoia heriozko bekatua da, ez ahaztu!
—Badakit jauna —saiatu zen bestea egoera konpontzen gero eta urduriago—, baina HIES eta antzekoak ez dira edonolako gaitzak eta…
—Bekataria! —sutu zen gizon santua—. Erruki zaitez oraintxe bertan esan duzunaz! Jar zaitez belauniko! Makurtu!
—Baina jauna —ahalegindu zen bestea oraindik gizon santuaren aurrean lau hanketan jarrita.
—Ez jarri aitzakiarik —moztu zion gizon santuak sotanaren gonak altxatuz—. Gogoan izan, gainera, latexari alergia diodala.
Demokrata (Dortoka eta eskorpioia II)
Antonio eskorpioia inguru hartako demokratetan demokratena zen. Norbaitek nahigabe berekin topo egiten bazuen, edo hitz txarren bat esaten bazion, azkar jasotzen zuen erantzuna:
—Antidemokratikoa zara! —oihukatzen zuen Antoniok.
Bizitoki zuen aintziraren bizilagun guztiekin aritzen zen berdin. Bidean topatzen zuen edonori aurpegiratzen zion ibilbide demokratikoaren falta, inolako salbuespenik gabe.
—Ez zarete demokratikoak —oihukatzen zien txoriei—. Zuek hegan joan eta besteak lurrean uzten gaituzue.
—Demokratak ez dira arrastaka ibiltzen —esaten zien sugeei—. Beste guztien parean aritu behar zarete.
—Zuen hizkuntza inposatu nahi diguzue —botatzen zien arrainei—. Guk ezin dugu ur azpian hitz egin, beraz, antidemokratiko inposatzaileak zarete.
Inguruko animalia, hegazti eta antzeko guztiekin aritzen zen berdin Antonio eskorpioia, bere demokratikotasuna aldarrikatuz behin eta berriz.
Halako batean, aintziran bizi zen ahate zahar bat inguratu zitzaion Antoniori, honen harrokeriaz gogaituta.
—Zergatik uste duzu zu beste inor baino hobea zarela? —galdetu zion ahateak Antoniori—. Zergatik uste duzu zu zarela inguruko demokrata bakarra?
Antoniok irribarre zeken bat azaleratu zuen eta bere eskorpioi ezten pozoitsua erakutsi zion ahateari.
—Ni naiz inguruko demokrata bakarra —ziurtatu zuen eztena astinduz—, nire pozoiak ez baitu bereizmenik egiten handi edo txiki, ahate edo eskorpioi. Batzuentzat zein besteentzat eragin bera du nire pozoiak. Demokratikoki.
Zikloia
Haize bolada bortitzek ez zioten Aneri lo hartzen uzten. Zuhaitzetako adarrek astintzean ateratzen zuten zarata, kalean hegan zebiltzan kaxa eta trasteek ateratako hotsak eta, bere gelako pertsianaren astinduek ikaratu egiten zuten.
—Lasai egon —azaldu zion aitak ohean eserita—. Zikloi txiki bat baino ez da eta laster amaituko da.
—Zer da zikloia aita? —galdetu zion Anek oraindik lasaitu ezinik—. Dorothyren etxea airean eraman zuenaren antzeko zerbait?
Galdera garrantzitsua zen hura Anerentzat, Ozeko aztia baitzen bere ipuin gogokoena eta Dorothy bertako protagonista.
—Antzeko zerbait da —erantzun zion aitak gabon muxu bat emanaz.
Goxo egin zuen lo Anek gau hartan, eta haizearen orroek Ozeko lurralderaino eraman zituzten bere ametsak. Dorothyren etxearekin gertatu bezala, zikloiak airean eraman zuen bere logela Ozeraino eta, han, txorimaloarekin, letoizko gizonarekin eta lehoi beldurtiarekin batera aritu zen borrokan sorgin gaiztoak mendean hartu arte.
Goizean, esnatu zenean, bizi-bizi jarraitzen zuen ametsetako abenturak bere gogoan. Ez zen haizearen zaratarik gehiago entzuten eta pozik jaiki zen ohetik, zikloia amaitu zela ikusita. Berehala bururatu zitzaion aitari kontatu behar ziola gaueko ametsa, Hiri Esmeraldan egon zela esan behar zion, Dorothy bezala zikloiak airean eramanda.
Pozik, gelako pertsiana altxa zuen egun-argia ikusteko irrikan eta, leihotik kanpora begiratu zuenean harrituta gelditu zen.
Ez zuen bere etxe ingurua ezagutzen.
Hotza
Ile-apaindegirako bidean belarriak izoztu zaizkit.
Bidean gurutzatzen ditudan lagunek ere hotz aurpegia daukate: txamarra handiak soinean, eskularruak jantzita eta txapela buruan izan arren, hotzak daude.
Nik ez dut txapelik jantzi eta, horregatik, belarriak izoztuta nabaritzen ditut.
—Betiko moduan moztu —esan diot Juliori ile-apaindegira sartu orduko.
—Betiko moduan? —asaldatu da Julio—. Kalean hotz izugarria dago! Erotu egin al haiz?
Ez diot eztabaidarako betarik eman eta betiko moduan makina hartuta kaskamotz utzi dit burualdea.
Pozik atera naiz kalera, pisu galanta arinduta. Julio sumatu dut ile-apaindegiko kristal atzetik begira, atsekabetuta. Azkar nabaritu dut kaleko hotza buruan baina, oraingoan, txamarrako patrikatik txapela aterata berehala estali dut kaskoa.
Orain, belarriak bero gorde ditzaket buruko ile guztiak arrotzeko beldurrik gabe.
