Iritsi zaigu abuztua eta abuztuarekin batera Zumaian hainbeste garrantzi duen Musika Jaialdia. Urte askotan zehar egin dugun bezala aurten ere gogotsu parte hartuko dugu, abuztuaren 1ean gaueko 10etan hain zuzen ere. Iaz musika  jaialdiaren 25 urteurrena zela eta Zumaiako Udal Musika Bandarekin eman genuen kontzertua Ondartxo plazan, aurten berriz parrokian izango da emanaldia. 

Bertan kutsu desberdineko obrak eskainiko ditugu, hasiera denok batera emango diogu, M. Durufléren  Ubi caritas abestuz. Jarraian emakumeek bakarrik beraien emanaldiari emango diote hasiera, J. Elberdinen Angelus, J.M. Beobideren  Ama eder eta X. Sarasolaren Ave Iesu. Eta lehenengo zatiari amaiera emateko koru osoak  J. Estesen Three Contemporary latin settings abestuko dugularik. 

Kontzertuaren bigarren zatia gizonezkoek hasiko dute L. van Beethoven-en Ich liebe dich liederarekin. Zati honetan musika herrikoia izango ditugu entzungai: Sarasolaren Neskatx ederra, L. Aranbururen Kitolis, M. Benedettiren Te quiero , S. Garayren La tarde eta M. Urdangarinen Usaiak bezalako doinuekin. Ahots hutsez abesteaz gain zenbat obra ezberdinetan akonpainamendu ezberdinak izango ditugu: piano, tronpak, klarineteak, kitarra eta charangoa…. Guzti hau, jakina, Amaia Aldalurren zuzendaritzapean.

Zuen gustukoa izango delakoan, igandean parrokian espero zaituztegu.

Urte askotan zehar Mari kalean egin ohi dugu saioa baina bertan egiten ari diren obrak direla eta Ardantzabideko etxe berrien plazatxoa aukeratu dugu aurtengoan. Emanaldia larunbat honetan, uztailak 10, gabeko 10etan izango da.

Bigarren zatian berriz Amaia Aldalurrek zuzenduriko San Pedro Abesbatza izango da kantari. Guk ere kanta ezagun eta herrikoiak abestuko ditugu: Urteagak harmonizatutako Nere etxea, A. Donostiaren Bili bili bonbolo, gure lagun M.M Azpiazu azkoitiarraren Hego-haizea, Rosanaren Si tu no estás aquí, Sindo Garay-ren La tarde boleroa, Benito Lertxundiren Udazken Koloretan eta bukatzeko ipar amerikar erritmoko Goodnight Sweetheart.

Eta kontzertua amaitzeko, bi koruak elkarrekin abestuko ditugu Maitia nun zira? eta Siyahamba afrikarra.

Gogoratu Ardantzabideko Plazatxoan izango dela aurtengoan. Zuen gustokoa izango delakoan, larunbat arte.

Datorren larunbatean, maiatzak 15, arratsaldeko 20etan elkartrukearen lehen pausoari emango diogu Oiartzungo Udaletxeko Pleno Aretoan kontzertua emanaz.

Kontzertua Maddalen Dorronsorok zuzenduriko Lartaun Abesbatzak hasiko du, laupabost abesti kantatuko dituztelarik.

Bigarren zatian berriz, San Pedro Abesbatza izango da parte hartzailea. Gure emanaldia J. Antxietaren O Bone Jesu abestiarekin hasiko dugu eta ondoren neskak izango dira protagonistak Ama Eder eta Ángelus abestiak kantatuz. Kanta sakroen ondoren, Finlandiako On Suuri kantua abiapuntu harturik musika herrikoian murgilduko gara, Nere Etxea eta Neskatx Ederra abestien doinu ederrekin. Boliviako “cumbia” bat ere eskainiko dugu Charango eta perkuzioarekin. Ondoren Machadoren poemarekin moldatutako Serrat maisuaren Cantares eta gure zatia amaitzeko rhythm & blues erritmoko Goodnight sweetheart. Ohikoa den bezela, Mª Karmen Azpeitika lagunduko gaitu pianoarekin eta charangoarekin berriz Manu Aguilar korukidea izango dugu.

Bigarren zatia amaitzean, hirugarrenari ekingo diogu bi koruak elkarrekin This little light of mine eta Hegoaizea kantatuko ditugularik.

Elkartrukearen bigarren zatia Zumaian izango da udazkenean.

Ezagutzen ez duzuenontzat, esan musikagile famatua eta musika munduan errespetatua dela. Tolosan jaioa eta Arte Ederretan lizentziatua. Kantuarekin Tolosako Hodeiertz abesbatzan hasi zen tenor moduan, gero Isabel Alvarezekin kontratenor moduan formatzera pasa zelarik. Abeslari moduan abesbatza ezberdinetako partaide da: Capilla Peñaflorida eta Conductus Ensemble (aintzinako musikan espezializatuak) eta Kea (musika konteporaneoan espezializatuak), taldea hauekin hainbat proiektu ezberdinetan parte hartu duelarik. Bakalari gisa ere hainbat musika proiektutan hartu du parte. Hemen duzue bere kurrikulumaren lotura bat. Bere azken lana telebistan ikusi dugu Oh Happy Day! programan. Bertan Tolosako Hodei Truk-Abesbatzarekin hartu du parte. Argi dago asko ikasi genezakeela.

Goizeko 10etan elkartu gnen Torreberrin. Han genuen zain David Amaiarekin. Gogotsu geunden guztiok. Hasiera-hasieratik naturaltasunez abestu behar genuela aipatu zuen, disfrutatzea zela garrantzitsuena, ezer arrarorik egin gabe. Sinpletasunean zailtasuna dago ordea.

Berak hiru ardatz nagusi ditu abesbeterako orduan, gorputzean gerritik behera egon behar da indarra eta gerritik gora berriz erlaxazioa, baita aurpegian ere, ume jaio berriek adibidez mingaina primeran jartzen dute, inongo tentsiorik gabe. Hirugarren ardatza ahotsa kanpora ateratzea izango zen, baina nola? Gure ahotik hari amaitezin bat irtengo balitz bezala edo Pinotxoren sudurra luzatzen joango balitz bezala…

Berak esan zigun bezela: A, B eta C. Eta honekin lotuta doinuk ez direla bata bestearen ondoan jartzen diren nota solteak, hariak dira eta musika guztia biraka doan zirkulo amaitezin bat da. Hemen dituzue bertan ateratako argazki batzuk. Orain praktikan jartzea tokatzen zaigu larunbatean ikasitako guztia, gure ahotsei etekin guztia ateratzeko. Hurrengo emanaldian ea hobekuntza guzti hauek nabari dituzuen. Zuen komentarioen zain gelditzen gara.

Azkenik lerro hauei amaiera emateko, Davidi eskerrak eman nahi dizkiogu bisitan etortzeagatik. Eskerrik asko David!

Aste Santua eta San Telmoak atzean utzi ondoren, kurtsoaren martxa hartu dugu. Ostiral honetan, apirilak 23an, Lasarteko Brigiden Konbetuan kontzertu bat eskainiko dugu arratsaldeko 7 t´erdietan. Emanaldi hau “Danok Kide” Guraso Elkarteak hilero Brigiden Konbentuan antolatzen duten kontzertuen barruan sartzen da. Bitxikeri moduan esan komentu honetako kaperako akustika ederra dela eta bertan grabaketa ezberdinak egin direla.

Hasiera emateko musika sakroa aukeratu dugu, horien artean bi kantu berri Maurice Duruflé-ren Ubi Caritas eta Josu Elberdinen Angelus. Kanta sakroen ondoren, Finlandiako On Suuri kantua abiapuntu harturik musika herrikoian murgilduko gara, Axuri Beltza eta Neskatx Ederra bezalako doinu ederrekin. Boliviako “cumbia” bat ere eskainiko dugu Charango eta perkuzioarekin, bestalde Rosanaren Si tu no estás aquí eta Serraten Cantares abestiak ere entzungai izango dituzue. Kontzertua rythm&blues erritmoekin amaituko dugu. Azpimarratzekoa da, baita ere, Zumaiarekin lotura handia izan zuten bi musikaegileen lanak eskainiko ditugula, Jose Maria Beobideren Ama Eder eta Luis Urteagaren Nere Etxea doinu herrikoiaren moldaketa.

Ohikoa den bezela, Mª Karmen Azpeitiak lagunduko gaitu pianoarekin eta Amaia Aldalur zuzendari lanetan izango da. Charangoarekin berriz Manu Aguilar izango dugu.

Han ikusiko garen esperantzarekin agurtzen gara.

Ez da lehenengo aldia izango klarineta eta pianoa uztartuta entzungo ditugula, baina aurten bi musika tresna hauei ahotsa gehituko zaie. Hemen duzue eskainiko diguten egitaraua, era askotako kantekin: alemaniako lieder-ak, opera edo zarzuelako pasarteak eta argentinako doinuak, Carlos Gustavino musika-egilearen lanei esker.

Der Hirt auf dem Felsem, Op.129

Franz  Schubert

Deutsch Lieder, Op.103

Louis Spohr

• Sei still mein Herz
• Das heimliche Lied

Semiramide, Acto I

Gioacchino Rossini

• Bell raggio lusinghier

Tonada & Cueca

Carlos Guastavino

La rosa y el sauce

Carlos Guastavino

Carceleras

Ruperto Chapí

• Las hijas de Zebedeo.

Musikariei begiratuz gero, bai Marixik bai Amaiak ez dute gure artean aurkezpen handirik behar. Marixi askotan entzun dugu klarinetea jotzen ZUMBeko lagunekin, ganbera musika egiten edo orain direla hillabete gutxi, harizko orkestra baten laguntzaz, bakarlari bezala. Amaia ere entzun izan dugu pianoan, bai bakarlari bai ganbera musika egiten, eta nundik idazten ari garen kontutan harturik, ezin dugu ahaztu San Pedro Abesbatzako zuzendaria denik. Ainhoa Francoren izena agian askori ezezaguna egingo zaio. Gaur egun Zumaiako Txori Txiki musika eskolan bibolin eta kantuko irakasle bezala dihardu. Soprano bezala Iruñako Gayarre Antzokian, Donostiako Kursaal aretoan edo Bilboko Arriaga antzokian egindako ekitaldietan parte hartu du, pianoaren edo orkestraren laguntzarekin.

Gure atalaia txiki honetatik, igande honetan, martxoak 7, Komentuan arratsaldeko zazpiretan ospatuko den kontzertu honetara gonbidatu nahi zaituztegu. Gainera, esan digutenez, sorpresak ere izango dira….

GOSPEL TRAIN

Ekitaldia Musika Eskolatik hasi eta Erribera kalea zeharkatuz hasiko da gabeko 11etan, ZUMBeko lagunek prestatutako ikuskizunarekin. Honen erdian Missisipiko musika beltzean murgilduko gara, Saint Peter’s Gospel Choir-ari esker. Ondartxo Plazan eskainiko dugun kontzertuan gainera, gospel, jazz eta rythm&blues erritmoko kantak izango ditugu.

Gure partehartzea amaitzen denean ordea ZUMB Spirits bandakoek bere arima rockeroena atera eta AC/DC, Deep Purple, Queen eta hainbat talde ezagunen kanta famatuak joko dituzte.

Ea eguraldiak laguntzen digun… Zuen gustokoa izango delakoan gaude.

Abestuko ditugun obren artean bi azpimarratu nahi genituzke, jaunartzearen ondoren kantatuko dugun “Ave Maris Stella” eta amaieran herriarekin batera abestuko dugun “Zeru ertz batetik…” Itziarko Amaren Koroatzearen ereserkia. Bi abesti hauek egile bera dute Luis Urteaga Iturrioz, aurten musika-egile honen heriotzaren 50. urteurrena ospatzen delarik.

Hemen irakurri dezakezue Jose Luis Ansorenak, Urteagari buruz “Txistulari” aldizkarian idatzitako biografia.  1905tetik 1920rarte bizi izan zen Zumaian, parrokiko organo-jole, koruko zuzendari eta musika bandako zuzendari bezala. Urte hauetan hainbat zumaiarrei musika irakatsi zien, hoien artean Angel Embil eta Jose Azarola piano-joleari. Gure herrian lortutako ospeak, Donostiko parroki garratzitsuenetako batera, San Bizente,  eraman zuen arte. Azpimarratzekoa da organorako idatzi zituen obren artean “handienak” (luzeran eta estiloan) Zumaian idatzi zituela, agian gaztetasunaren indarrak bultzatuta. Obra hauek Parisen eta Leipzig-en argitaratuak izan ziren, ez ordea Espainian. Geroago idatzitakoak berriz “liturgikoagoak” izan ziren, xumeagoak baina beti idazkera musikal ederrez egindakoak. Bere lanak mugitzen zen mundura mugatu ziren, batez ere organorako eta korurako obra sakroak idatzi zituen, baita txisturako obrak ere, Isidro Ansorenaren lagun mina izan zelarik.

Argazki honetan ikusi daiteke garai hartako euskal musika egile garratzitsuen artean, bere ondoan Jose Maria Beobide musika-egile zumaiarra duelarik, bertan Jesus Guridi, Aita Donosti, Nemesio Otaño, Pablo Sorozabal ere agertzen dira.

Gutxi diren arren, bere obra batzuk grabatuak izan dira. Hemen duzue Esteban Elizondok Urteagaren obrekin San Bizenten grabaturiko diskoaren kritika bat. Gabon Koruaren diskoan berriz bi armonizazio aurki daitezke: Birjina maite eta Haurtxoa troxatzen. Azkenik San Pedro Abesbatzaren CD-an, Itziarren abestuko dugun Ave Maris Stella aurkituko duzue.

           Urtearen azken egunetan gaudenez egokia da 2009ri begirada txiki bat botatzea. Urte mamitsua izan da aurtengoa, hainbat gertaerez eta bizipenez betea. Eskaini ditugun emanaldiei begira jarriz gero (kontzertuak, mezak, kalejirak…) hainbat une goxo datozkigu gogora: Alegiko lagunekin egindako harremana, XV. Nazioarteko Musika Jaialdiaren barne ZUMBeko lagunekin egindako kontzertua ere ez zaigu ahaztuko, mikrofoniaren inguruan genituen zalantzak uxatuz, jendearentzat, eta guretzat jakina, oso emanaldi erakargarria egin baikenuen. Honen lekuko, hainbat entzuleek, zeuden jarlekuak agortu ondoren, kontzertu osoa zutik ikusi zutela.

           Ustekabeak ere izan ditugu, Gipuzkoako Abesbatzen Federaziotik jasotako gutunarena adibidez, zorionak ematen zizkiguten baina zergatik? Hasieran ez genekien arren azkenean ohartu ginen, 25 urte igaro dira San Pedro Abesbatza izena hartu eta federatu egin ginela. Eibarren Gautenaren alde emandako ekitaldiaz gain ez dugu honen inguruan ezer berezirik egin, baina urteari begirada bota ondoren ez genituzke egindakoak aldatuko.

           Eta zer esan orain direla egun gutxi Errenterian bizitakoaz, pozik joan ginen egindako lanarekin eta saria jaso ondoren zer esanik ez. Guzti hau hilabeteetan egindako lanaren fruitua da, honen inguruan eskerrak eman nahi dizkiegu koruko partaide guztiei erakutsi duten jarrerarengatik: entsaioak, ahots teknikako klaseak, grabaketen bitartez ikastea, Xexili egunerako dantzatu genituen koreografia dibertigarriak prestatzea, kantatzeak nahiko lan ematen digun arren orain hezurrak ere mugitu behar dira eta….

          Amaitzear dagoen urteari ematen ari garen begiradan ordea ezin ditugu ahaztu bizi izan genituen une gogorrak, gure bihotzak oinazez busti zituztenak. Alegiako kontzertua gogoz prestatzen ari ginela, gure lagun Maite agurtu behar izan genuen gure eztarrietatik inongo doinurik atera ezinik. Bere oroimena gure musikan eta bihotzetan sutsu darrai, hau Itziarren berari eskaini genion kontzertuan agerian geratu zelarik, batez ere amaierako une hunkigarrietan. Une hauek ere ondo erakutsi digute koru bat ez dela oholtzara igotzen den abeslari talde bat bakarrik.

         Eskerrak eman nahi dizkiegu, aurten burututako ekintza guztiak ahalbidetu dituzten guztiei, gurekin ekitaldi ezberdinetan parte hartu duten guztiei (Beheko Plaza Abesbatza, Txintxarri Abesbatza, ZUMB, Maria Zubimendi eskusoinu-jolea, Musika Eskolako Dantza Taldea…), nola ez komunikabideei eta Zumaiako Udalean Kulturan lan egiten dutenei, gure emanaldien berri emateagatik eta hauetan jasotako laguntzagatik. Modu berezi batean ere Mari Carmen Azpeitiari eskerrak eman nahi dizkiogu, koruko partaide bada ere, bere lana bai organo-jole bezala baita entsaioetan ematen digun laguntzagatik ere txalogarria baita. Baleikekoei ere mila esker interneteko munduan gure burua ateratzea ahalbidetu duzuelako.  Eta azkenik gure emanaldietara joan zareten guztioi.

         Baina ez dugu 2009ra begira geratu nahi,  urte honetan bizitako guztiak, datorren urtean egingo dugunaren oinarri izan behar du. Hainbat ideia eta proiektu ditugu hurrengo hilabeteetan burutzeko. Eta nola ez, hainbat kantu ikasteko. Honen inguruan, musika maite eta ikasteko gogoa dutenentzat koruko ateak beti irekita daudela berretsi nahi dugu.      

     Pausuz pausu, kolpez kolpe eta kantuz kantu egiten da gure bidea. Horregatik ez dugu lerro hauei amaiera hobeagorik aurkitu,  Antonio Machadoren hitzen gainean Joan Manuel Serratek idatzitako “Cantares” abestia baino. Hemen duzue abuztuko emanalditik aterata. San Pedro Abesbatzaren izenean, Urte Berri On.