Zibergela

Ordenagailuan ezer instalatu gabe guztia sarean eduki nahi duenarentzat aukera interesgarria da Zoho. On-line dagoen bulegotika suite moduan definitu daiteke, baina hori baino gehiago da. Adituen ustez, hori da alternatiba sendoena Googleren atzaparretatik alde egin nahi dutenentzat. Posta, dokumentuak, kalkulu-orriak, wikia, atazen kudeaketa eta abar. Sarean dabilen erabiltzailearentzat pentsatutako tresna.

Zoho aplikazioaren garatzailea AdventNet enpresa estatubatuarra da. Duela urte batzuk, Interneteko erabileraren eztanda gertatu zenean, enpresa hori hasia zen web bidezko aplikazioen garapenekin. Denboran aurrera joan ahala, gero eta tresna gehiago joan dira eransten. Gaur egun lortu duen aplikazio-sorta osoa izan arte.

Zohok erabilera pertsonala eta enpresa erabilera bereizten ditu. Badira bi erabileretarako dauden aplikazioak; posta edo dokumentuak sortzeko tresna, esaterako. Aldiz, beste aplikazio batzuk enpresei begira edo erabilera komertzialari begira garatutakoak dira.

Zoho Mail

Web bidezko beste posta zerbitzuekin parekatzen bada, ezaugarri berak ditu. Karpetak kudeatu daitezke, berriak sortu, ezabatu eta abar. Postak idazteko tresna-barra hornitua eskaintzen du. Baina ezaugarri horiez gain, berriena Internet konexiorik ez dagoenean erabiltzeko aukera da. Ezaugarri horrekin, saretik deskonektatuta lan egiteko aukera ematen du, eta konektatzean, bidalketak egitekoa.

Zoho Docs

Dokumentuak kudeatzeko tresna da, eta testu-dokumentuak, kalkulu-orriak eta aurkezpenak egin daitezke. Sortutako dokumentu horiek kudeatu ahal izateko, karpeta-sistema bat ere badu. Google Docs tresnaren parekoa dela esan daiteke, ezaugarri bertsuak baitituzte. Dokumentuak pertsona gehiagorekin lankidetzan osatzeko aukera ere ematen du.

Zoho Wiki

Wikiak sortzeko tresna asko daude, eta Zohok badu berea. Edukiak sortzeko interfaze erabilerraza du, eta wikia publikoa edo pribatua egin daiteke. Edozein wiki sistemak bezala, aldaketak kudeatzeko aukera ematen du. Erabiltzaile izenarekin lortutako helbide bat sortzen da wikiarentzat.

Zoho Planner

Erabiltzailearen atazak kudeatzeko tresna da; agenda pertsonala, azken finean. Bertan, eguneko egitekoak kudeatu daitezke, gogorazpenak jarri, atazak partekatu beste erabiltzaileekin eta abar.

Enpresarako tresnak

Hasieran esan bezala, Zoho ez da erabiltzaile partikularrentzako pentsatutako tresna soilik. Enpresentzat pentsatuta dagoen aplikazio multzo polita du. Bertan, bezeroekin izandako harremanak eta haien inguruko informazioa kudeatzeko CRMa aurkitu daiteke. Proiektuak kudeatzeko tresna da, giza-baliabideak antolatzeko, fakturazioa egiteko, datu baseak kudeatzeko eta abar.

Tresna horietako batzuen lizentzia guztiz doakoa da; beste batzuena, aldiz, mugatua da. Esate baterako, proiektuak kudeatzeko tresna doakoa da proiektu batentzat; aldiz, bat baino gehiago kudeatu nahi badira, ordaindu egin behar da.

Ikusten den bezala, tresna-multzo oso aberatsa eskaintzen du Zohok. Guztiak azken belaunaldiko teknologiaz garatuak eta elkarren artean erlazionatuak. Erabiltzaileak behin kontuan sartzea nahikoa du aplikazio guztiak atzitu ahal izateko. Sareko bulegotika eta bestelako tresnen eskaintzan gailurrean dagoela esan daiteke; Google bera ere gainditu egiten du funtzionalitate batzuekin. Sarean dauden tresnak gero eta gehiago erabiltzen diren garai hauetan, Zoho protagonista nagusietakoa izateko prest dago.

Software librean garatutako bulegotika aplikazio ezagunenak bere hirugarren bertsioa kaleratu du. Aurreko astetik dago hartzeko moduan OpenOffice 3.0. Berrikuntza asko dakartza bertsio berriak; batzuk esanguratsuak, gainera. Mac OSX plataformarako bertsio natiboa dakar, eta mac-zaleek eskertuko dute dudarik gabe. Horrez gain, ODF 1.2 dokumentu formaturako prestatuta dago, eta baita OpenXML dokumenturako ere. Kalkulu-orria, dokumentu bat pertsona batek baino gehiagok erabili ahal izateko prestatu da. Itxura aldetik ere berrikuntzak dakartza, eta interfazean aldaketak gehitu dira. Zuzentzaile ortografikoari dagokionez, orain gehigarri moduan instalatu daiteke, eta Xuxen jadanik instalatu daiteke.

Lantokitik kanpo denbora asko pasatzen dutenentzat aplikazio interesgarria da Gmail-ek kaleratu duena. Berez, posta irakurtzeko sakelako telefonoko nabigatzailea erabiltzearekin aski da. Dena den, aplikazio hori erabiltzeak hainbat abantaila ematen dizkio erabiltzaileari: off-line lan egiteko aukera, hau da, koberturarik izan gabe deskargatu diren postak irakurtzeko aukera. Posta berriak idazteko aukera ere ematen du; horrela, irteerako ontzian uzten baldin badira, sakelakoak berriro estaldura hartzen duenean automatikoki bidaltzen ditu. Horrez gain, Gmail kontu batera baino gehiagotara aldi berean konektatzeko aukera ematen du, besteak beste. Sakelakoetarako Java plataforma izatea nahikoa da aplikazio hori eskuratu eta erabiltzen hasteko.

Teknologia berrien munduan ohiko bihurtzen ari den legez, Googlek berriro ere protagonista izatea lortu du, baina oraingoan ez da web zerbitzu bategatik izan. Ikasturte hasieran, Chrome web nabigatzailea eta Android sistema eragilea duen lehen eskuko telefonoa aurkeztu dituzte. Artikulu honetan web nabigatzailea izango da ardatz; haren berrikuntza teknikoez gain, Googlek hori garatzeak zer suposatzen duen aztertu nahi dugu.

Berrikuntza teknikoak

Nahiz eta Chromeren irteerak oihartzun handia lortu duen, ez da ahaztu behar oraindik amaitu gabeko tresna bat dela. Hala ere, Google ezagututa, ziur egon hobekuntzak bata bestearen atzetik etorriko direla hemendik aurrera. Dena den, tresnak izan ditu lehenengo balorazioak, baita euskal internauten artean ere.

Erabiltzen hastean, lehenengo ezaugarri interesgarria haren diseinua da; oso sinplea eta arina. Baina itxura baino gehiago da. Esate baterako, helbideak jartzen diren barra bilaketa barra da aldi berean. Modulu horrek Omnibar du izena, eta karaktere batzuk idaztean, berehala hasten da nabigatzailea helbideak proposatzen.

Beste berrikuntza bat erakusten duen lehenengo orria da. Orri horretan, azkenaldian gehien bisitatu diren webguneak azaltzen dira. Horrela, berriro bertara joateko ez dago ezer idatzi beharrik, esku-eskura jartzen baitu Chromek.

Exekuzio abiadura ere oso azkarra da, horrela iragarri zuten eta, egia esan, nabaritzen da. Horretan lagundu du Googlek webgunetako javascript kodea prozesatzeko garatu duen V8 motor berriak.

Estrategia kontua

Azken urteotan Interneteko nagusia Google izan dela inork ez du zalantzan jartzen. Bera izan da sarean egokien mugitzen jakin izan duen enpresa. Orri hauetan ere sarritan erakutsi izan dira haren web zerbitzu batzuk. Ezagunenen artean ondorengoak daude: bilatzailea, posta zerbitzua (Gmail), sareko bulegotika (Google Docs) eta abar. Eduki horietara guztietara atzitzeko, ordea, besteren nabigatzaileak erabili behar dira. Horien artean erabiliena Microsoften Internet Explorer da, Googleren arerio nagusia.

Argi dago Googleri ez zaiola batere gustatu bere webguneak atzitzeko bere aurkari nagusiaren nabigatzailea erabiltzea. Eta, nahiz eta Mozilla Firefox nabigatzailea diruz laguntzen duen, duela bi urte bere web nabigatzaile propioa garatzen hasteko erabakia hartu zuen. Web nabigatzaileak egiten du erabiltzailearen ordenagailuaren eta Interneten arteko zubia; orain arte Microsoft nagusi izan da eremu horretan. Hala, guztiz garrantzitsua da erabiltzaileak sarea atzitzeko erabiltzen duen tresna norberarena izatea. Kasu honetan, horrela ulertu behar da Googlek egindako urratsa.

Esate baterako, Internet Explorerri gehitu zaion azken ezaugarrietako bat Googleren AdSense publizitate eremuak kentzeko aukera da. Horrela, erabiltzailea nabigatzen ari denean publizitate hori ikusi gabe egin dezake. Horrek, jakina den bezala, publizitate gutxiago ikustea dakar, eta, ondorioz, Googleren diru sarrerak gutxitzea. Ez da ahaztu behar Googleren diru sarrera handiena publizitatetik datorrela. Beraz, jendeak ahalik eta gehien ikustea komeni zaio. Arazo horri aurre egiteko, zer hobe bere nabigatzaile propioa ateratzea baino.

Etorkizuna

Garbi dago etorkizuna erabiltzailearen nabigatzeko ohiturak aztertzea izango dela. Hori egiten duenak bere produktuak hobeto egokitu ahal izango ditu erabiltzailearen beharretara. Eta horretarako beharrezko tresna web nabigatzailea izatea da. Hala, zenbat eta erabiltzaile gehiagok erabili, nabigatzeko ohiturei buruzko informazio gehiago metatu ahal izango da.

Kontu horrek erabiltzailearen kontrolari buruzko eztabaida bete-betean ukitzen du. Izan ere, Interneten nabigatzean, ez da webguneetan soilik utziko arrastoa, baita web nabigatzaileetan ere. Gainera azken horiek sarean sartzen denetik irten arteko mugimenduak kontrolatu ahal izango dituzte.

Microsoft eta Googleren begiradapetik irteteko modua izango da Mozilla Firefox eta halako nabigatzaileak erabiltzea? Denborak esango du.

Bilatzaile berri hau bere sortzaileen jatorriak bermatuta dator. Googleko langile izandako batzuek sortua da, eta baditu funtzionatzeko eran hainbat berrikuntza. Hasierako orria oso soila ikusten da: hondo beltz baten gainean, bilaketa kaxa eta Cuil logotipoa ageri dira. Horra arte ez dago ezer berezirik. Baina bilaketa bat egitean hasten dira desberdintasunak azaltzen.

Lehenik eta behin, emaitzak ez ditu guztiak zutabe bakar batean goitik behera erakusten. Emaitzak hiru zutabetan azaltzen dira, eta horren gainean, bilatu nahi denaren inguruko emaitza multzoak erakusten ditu. Esate baterako, basque hitza bilatzen bada, erlaitzetan Pays Basque, Basque Country eta Basque language multzoak proposatzen ditu, besteak beste. Horrez gain, eskuineko zutabearen goiko aldean, bilaketarekin lotutako kategoriak proposatzen ditu.

Momentuz, euskarazko edukiak oso urriak dira, baina benetan berritzailea da emaitzak eskaintzeko modua.

Horixe dio Espainiako Teknologien Institutuak egin duen lehenengo txostenean. Gainera, joera hori goranzkoa omen da, hau da, gero eta ordenagailu gehiago daude kutsatuta. Txostenak dioenez, malware (software maltzurra) bidezko kutsadurak areagotzen ari dira. Mota horretako kutsadura urrunetik ordenagailuaren kontrola hartzeko izan ohi da. Hala, pasahitzak eta halako informazioa lor ditzakete.

Ordenagailuen kutsadurei aurre egiteko, antibirusak eta suhesiak (firewall) izeneko aplikazioa erabiltzen dira. Lehenengoak oso hedatuak daude. Oraingoek ez dute zerikusirik duela urte batzuetako antibirusekin. Gaur egun, askoz software maltzur gehiago dago, eta guztietatik babestea erronka handia da. Firewallak, berriz, hain ezagunak izan ez arren, oso funtzioa garrantzitsua betetzen dute. Horiek baimenik ez duen aplikazio baten exekuzioa galaraz dezakete, baita Internetetik ordenagailura sartu nahi duten software maltzurrei bidea itxi ere.